Chcesz powiedzieć lubię czekoladę i wychodzi ci yo gusto el chocolate. Tak się nie mówi — ale nie dlatego, że hiszpański jest dziwny. Po polsku mówisz tak samo jak Hiszpanie, tylko innym czasownikiem.
Nie lubić, tylko podobać się
Zobacz te dwa polskie zdania. Oba znaczą mniej więcej to samo, ale zbudowane są zupełnie inaczej:
Lubię czekoladę.Podmiotem jesteś ty. Czekolada jest dopełnieniem.…i stąd bierze się yo gusto
Podoba mi się ten dom.Podmiotem jest dom. Ty jesteś w celowniku: mi.Me gusta esta casa.
Cała sztuczka: tłumacz gustar przez podobać się, nigdy przez lubić. Znaczenie bywa trochę inne, ale budowa jest dokładnie ta sama — a tu chodzi o budowę.
I nie tylko budowa. Polski podobać się zmienia się razem z rzeczą, tak jak hiszpański:
Podoba mi się ten dom.Me gusta esta casa.
Podobają mi się te domy.Me gustan estas casas.
Podoba / podobają ↔ gusta / gustan. To nie przypadek — to ten sam mechanizm. Umiesz go od dziecka.
Kto tu rządzi
Me gusta el chocolate.Czekolada podoba mi się (smakuje mi).Podmiotem jest czekolada, nie ja. Dlatego czasownik dopasowuje się do niej, nie do mnie.
Jak to zbudować
Potrzebujesz dwóch rzeczy: zaimka (komu?) i czasownika w jednej z dwóch form.
Zaimki i formy czasownika gustar
Komu?
Jedna rzecz
Wiele rzeczy
mnie
me gusta
me gustan
tobie
te gusta
te gustan
jemu / jej
le gusta
le gustan
nam
nos gusta
nos gustan
wam
os gusta
os gustan
im
les gusta
les gustan
Czasownik ma tu tylko dwie formy: gusta i gustan. Nie ma yo gusto ani tú gustas w tym znaczeniu — bo to nie ty się podobasz.
Me gusta el café.jedna rzecz → gusta
Me gustan los perros.wiele rzeczy → gustan
Me gusta viajar.czasownik → zawsze gusta, nawet gdy czynności jest kilka
Po co to a mí, skoro jest me?
To pytanie pada na każdych zajęciach. Me wystarczy — a mí dokładasz, kiedy chcesz podkreślić albo przeciwstawić:
Me gusta el café.Lubię kawę. (zwyczajnie)
A mí me gusta el café, pero a ella no.Ja lubię kawę, a ona nie.
Żelazna zasada:a mí nigdy nie zastępuje me — tylko je wzmacnia. Zawsze oba albo samo me.
Jest jeden wypadek, w którym musisz dodać tę część: gdy mówisz o kimś z imienia. Samo le nie mówi, o kogo chodzi:
A Ana le gustan las flores.Ani podobają się kwiaty.
A mis padres les gusta la música.Moim rodzicom podoba się muzyka.
Cała rodzina
Gdy już masz gustar, dostajesz sześć czasowników gratis. Wszystkie działają tak samo i wszystkie po polsku też są „odwrócone”:
Czasowniki, które działają jak gustar
Po hiszpańsku
Po polsku
Me encanta el flamenco.
Uwielbiam flamenco.
Me interesa la historia.
Interesuje mnie historia.
Me molesta el ruido.
Przeszkadza mi hałas.
Me apetece un café.
Mam ochotę na kawę.
No me importa esperar.
Nie przeszkadza mi poczekać.
Me duele la cabeza.
Boli mnie głowa.
Me duele la cabeza.Boli mnie głowa.Słowo w słowo to samo zdanie. Po polsku też głowa jest podmiotem, a ty tylko ją odczuwasz.
Me duelen los pies.Bolą mnie stopy.Doler jest nieregularny: o → ue, więc duele, nie dole.
Najczęstsze błędy
Yo gusto el chocolate.Me gusta el chocolate.Tłumaczysz przez lubić. Przetłumacz przez podobać się i wyjdzie samo.
Yo apetezco un café.Me apetece un café.To samo co wyżej, tylko z innym czasownikiem z rodziny.
A mí gusta el café.A mí me gusta el café.A mí dochodzi do me, nie zamiast niego.
Me gusta los perros.Me gustan los perros.Psów jest wiele, więc gustan. Czasownik patrzy na rzecz, nie na ciebie.
Me gustan viajar y leer.Me gusta viajar y leer.Z czasownikami zawsze liczba pojedyncza, choćby było ich pięć.
Uwaga na pułapkę: yo molesto istnieje
Yo molesto a mi hermana to poprawne zdanie — tylko znaczy coś zupełnie innego: przeszkadzam siostrze. Jeśli chcesz powiedzieć, że tobie coś przeszkadza, potrzebujesz drugiej budowy:
Yo molesto a mi hermana.Przeszkadzam siostrze. (ja działam)
Me molesta el ruido.Przeszkadza mi hałas. (hałas działa)
To samo z interesar i importar. Zapytaj siebie: kto tu działa? Jeśli nie ty — potrzebujesz me.
Sprawdź się w trzech zdaniach
A mí ___ mucho las series españolas.me gustan (seriali jest wiele)
A mi hermano ___ jugar al fútbol.le gusta (o nim + czasownik)
___ la cabeza, no voy a la fiesta.Me duele (jedna głowa)